Selenium – onmisbaar element voor gezonde, vruchtbare koeien Selenium: het is een klein (sporen)element maar tekorten – en overschotten - kunnen grote schade veroorzaken bij rundvee. Wat is het? Wat doet het? Wat gebeurt als een koe te veel of te weinig selenium binnenkrijgt? En op welke manier kunnen koeien selenium het beste opnemen? U leest het hier.

Selenium of Seleen, afgekort als Se, is een sporenelement dat op vele lichaamsprocessen een invloed heeft, waaronder de vruchtbaarheid en de spier- en schildklierfunctie van koeien. Ook voor de weerstand is selenium belangrijk. Het werkt namelijk als antioxidant bij stress, zoals rondom het afkalven of bij hittestress. Ook beschermt selenium het lichaam tegen schadelijke bacteriën die o.a. mastitis, levernecrose en gewrichtsontsteking kunnen veroorzaken. Denk daarbij aan de gevolgschade die kan ontstaan door verminderde melkproductie en/of een verhoogd celgetal.

Welke symptomen vertoont een koe bij een tekort aan selenium?

Een koe zal bij een tekort aan selenium één of meerdere van de onderstaande symptomen vertonen:
  • Spierdystrofie - slappe, trillende of stijve spieren – koeien liggen veel, komen moeilijk overeind en/of lopen met gebogen poten door aangetast spierweefsel
  • Verminderde vruchtbaarheid – nageboorteproblemen, baarmoederontstekingen, cysten
  • Verminderde weerstand – o.a. uierontsteking
  • Verminderde schildklierfunctie – o.a. sloomheid
  • Slappe kalveren

Is een overmaat aan selenium ook schadelijk?

Jazeker! Overschotten zorgen ook voor verminderde vruchtbaarheid, weerstand en schildklierfunctie. Daarnaast kan te veel selenium ook vermagering en problemen met het hart, de ademhaling en ogen (blindheid) veroorzaken. Het is dus belangrijk om ervoor te zorgen dat koeien precies de goede hoeveelheid krijgt.

Hoe geeft u precies de goede hoeveelheid selenium aan de koe?

Een koe kan selenium zelf niet aanmaken. Het zal dus via het rantsoen moeten binnenkomen. De meerderheid van het Europese ruwvoer bevat te weinig selenium. Het is daarom niet gek dat een seleniumtekort vrij vaak voorkomt. Het toevoegen van selenium aan de bodem is slechts een deel van de oplossing. Voordat dit uiteindelijk bij de koe aankomt, ben je een heel eind verder. Tijdens dit proces treden verliezen op. Bovendien duurt het – ook bij seleniumgift in droge vorm of krachtvoer - nog eens twee tot drie maanden voordat het werkzaam is in het lichaam van de koe.

Bij gebruik van de vloeibare mineralenmengsels van Liquiblend (door het voer) of Aquablend (via het drinkwater) is deze tijd veel korter. Vloeibare mineralen en sporenelementen worden namelijk direct en maximaal opgenomen door het lichaam. Ze kunnen direct hun werk doen. Bloedonderzoeken hebben dan ook uitgewezen dat er bij gebruik van Liquiblend en Aquablend al na zes weken een stijging is van de seleniumspiegel.


Hoe zit het met de onderlinge verhouding met andere mineralen, zoals koper en zink?

Ook andere mineralen, sporenelementen en vitaminen, zoals koper, zink, mangaan en vitamine E,  hebben een antioxidante werking en spelen een rol bij de vruchtbaarheid.  Vooral vitamine E en selenium gaan hand in hand. Zij versterken elkaars werking. Niet alleen selenium, ook vitamine E en koper zijn vaak ondervertegenwoordigd in het ruwvoer.

Het is belangrijk om mineralen, sporenelementen en vitaminen niet als een tijdelijke booster te zien. Ze kunnen alleen optimaal samenwerken als ze structureel en in de voor uw bedrijf perfect afgestemde verhoudingen worden gegeven. Daarom kunnen de mineralenmengsels van Liquiblend en Aquablend – indien nodig – kosteloos worden aangepast aan de behoeften van uw veehouderij.

Wilt u even sparren of een specialistisch mineralenadvies? Met meer dan 40 jaar ervaring en specialistische kennis over de werking van mineralen kan voedingsadviseur Jan van Benthem de behoeften van uw melk- of rundveebedrijf onder de loep nemen. Neem vrijblijvend contact met ons op via 050-4061254.
 
 
    20-08-2020 20:09